Софија, 1 јануари 2026 (МИА/БТА) – Бугарија официјално од денеска го усвои еврото и веќе е 21-ва членка на еврозоната. Ова се случува точно 19 години откако земјата се приклучи на Европската Унија.

Ова е веста, која денеска ја избра МИА од сервисот на Бугарската телеграфска агенција (БТА), согласно Договорот за размена на информации и професионална соработка, кој предвидува секој ден националните информативни агенции на Северна Македонија и Бугарија да разменуваат по една вест, која ќе ја објават на својот интернет сајт без промени со изрично посочување и цитирање на партнерот како извор.

До крајот на јануари, левот е еквивалентно средство за плаќање во земјата, а од 1 февруари, еврото ќе биде единствената валута, според Законот за воведување на еврото во Република Бугарија. Сепак, до 8 август 2026 година, цените ќе продолжат двојно да се означуваат во евра и левови, според барањата на законот, со ист фонт, големина и боја.

Во текот на јануари, граѓаните ќе можат да плаќаат во готово во малопродажните објекти и во левови и во евра, додека трговците ќе бидат обврзани да враќаат кусур во целост само во една од двете валути – во евра, а во случај на моментален недостиг на готовина – во левови. На трговците им се дава слобода да одлучат дали ќе прифаќаат мешани плаќања во две валути во рамките на една трансакција, а оваа одлука мора да биде наведена на видно место во продажниот објект.

Во рамките на една трансакција, при плаќање во готово за време на периодот на двојна циркулација, трговецот не смее да прифати повеќе од 50 монети во левови.

По завршувањето на техничката реконфигурација, која е предвидено да трае до 01:00 часот, подигнувањето готовина од банкомати ќе биде можно само во евра.

Во текот на целата 2026 година, граѓаните ќе можат да менуваат левови за евра на благајните на комерцијалните банки во земјата, а до средината на годината тоа ќе се случи без такси и провизии. По овој датум, комерцијалните банки можат да применуваат такси за конверзија на валута. Граѓаните исто така можат да менуваат левови во 2026 година во филијалите на „Бугарски пошти“, додека Бугарската народна банка ќе менува лева за евра без такси и провизии на неодредено време.

Почетокот на конечното одобрување за членството на Бугарија во еврозоната беше поставен на 4 јуни, кога Европската комисија и Европската централна банка, во своите вонредни извештаи за конвергенција, посочија дека Бугарија ги исполнува условите. Последниот и најтежок критериум за исполнување беше оној за стапката на инфлација. Околу еден месец подоцна, на 8 јули, Европскиот парламент со големо мнозинство го одобри извештајот за воведувањето на единствената европска валута од страна на Бугарија, а Советот на ЕУ едногласно гласаше за одлуките поврзани со усвојувањето на еврото во земјата, со што ја заврши постапката.

Еден од трите правни акти што ги усвоија министрите во тоа време го постави курсот лев-евро на 1,95583 лева за 1 евро, што одговара на централниот курс на левот во валутниот одбор. На 8 јули, попладне, во Советот на ЕУ се одржа церемонија за потпишување на документите за пристапување на Бугарија во еврозоната од 1 јануари 2026 година. Документите ги потпиша данската министерка за економија, Стефани Лосе, во име на данското претседателство со Советот на ЕУ, во присуство на бугарската министерка за финансии, Теменушка Петкова, европскиот комесар за економија, Валдис Домбровскис и претседателот на Еврогрупата, Паскал Донахју.

На почетокот на септември, во земјата почна национална информативна кампања за воведување на еврото, која ги опфати сите регионални градови и десетици помали населени места.

Акцентот во говорите на претставниците на државните институции и експертите беше ставен на придобивките од членството во еврозоната – стабилност на цените, заштита на заштедите, пристап до инвестиции, конкурентност на бизнисот, раст на приходите, олеснета трговија на внатрешниот и европскиот пазар итн.

На последниот работен ден од 2025 година, владата во заминување одобри формирање на Координативен центар во рамките на Механизмот за координација на следење и контрола во врска со воведувањето на еврото во Бугарија.

Координативниот центар ќе ги информира медиумите и јавноста за резултатите од следењето и контролата, како и за безбедноста и јавниот ред во врска со воведувањето на еврото. Во врска со прашања поврзани со воведувањето на еврото кои се од регионално или локално значење, се предвидува и формирање на регионални координативни центри под регионалните гувернери.

_______________________________________________________________________________________

Медиумската информативна агенција овие текстови ги објавува во оригинална форма, согласно Договорот за размена на информации и професионална соработка меѓу двете национални новински агенции МИА и БТА.